Tijdens een panelgesprek gingen de drie federaties met elkaar in dialoog: Groep Maatwerk voor Vlaanderen, FEBRAP voor Brussel en EWETA voor Wallonië en Ostbelgien. Hoe is de sector in elk gewest georganiseerd? Welke uitdagingen delen we? En waar liggen de verschillen?
Die verschillen zijn er. Denk aan de grootte van de maatwerkbedrijven, de subsidiëring, de doelgroep, de activiteiten en de manier waarop mensen hun weg naar de sector vinden. Tegelijk kwamen opvallend veel gelijkenissen naar boven. Overal staat inclusie centraal, voelen maatwerkbedrijven de druk van inflatie en stijgende kosten en zoeken ze naar antwoorden op een veranderende arbeidsmarkt.
Ook het interactieve stellingenspel bracht heel wat gesprek op gang. De deelnemers wisselden van gedachten over onder meer concurrentie, doorstroom naar de reguliere arbeidsmarkt en de toekomst van de sociale economie.
De bevraging met vijftig stellingen bevestigde bovendien een aantal gedeelde overtuigingen. Zo zien de drie gewesten subsidies vooral als een investering in plaats van een kost. En iedereen onderschrijft het belang van inclusie, al reikt die opdracht verder dan de sociale economie alleen.
Trots liep als een rode draad doorheen de tweedaagse. Tijdens de busritten stonden de deelnemers stil bij de vraag waar ze trots op zijn. Het boek Trots werkt bood daarvoor inspiratie. Trots gaat niet alleen over wat een organisatie bereikt, maar ook over haar positie, herkenbaarheid, eigenheid, verbondenheid en engagement.
Die trots zagen we ook tijdens de bedrijfsbezoeken. Elk maatwerkbedrijf heeft een eigen verhaal en aanpak, maar overal viel het sterke ondernemerschap op. Bedrijven zoeken creatieve oplossingen, blijven vernieuwen en geven mensen kansen via werk op maat. Economische activiteit en maatschappelijke meerwaarde gaan daarbij hand in hand.
Op donderdag bracht de groep een bezoek aan Travie in Brussel. Het maatwerkbedrijf, opgericht in 1980, stelt ongeveer 400 mensen tewerk in uiteenlopende activiteiten zoals verpakking, voeding, mailing, assemblage, montage, recyclage en enclavewerking.
De deelnemers waren onder de indruk van de volharding en trots waarmee het team dagelijks aan de slag gaat. Ook de lichtrijke werkvloer en de aandacht voor de mens achter de maatwerker vielen op.
Johan Dhondt (algemeen directeur InterWest) verwoordde de gezamenlijke indruk als volgt:
“De volharding en de trots waarmee het team elke dag aan de slag gaat, en dat in een grootstedelijke context die allesbehalve evident is, hebben indruk gemaakt.”
Het bezoek bracht ook herkenning en ideeën voor de toekomst. Ondanks de verschillen tussen de organisaties zagen de deelnemers kansen om van elkaar te leren, bijvoorbeeld op het vlak van ergonomie en werkorganisatie. De uitwisseling smaakt naar meer.
In de namiddag trok de groep naar Les Dauphins in Gembloux. Dit Waalse maatwerkbedrijf bestaat sinds 1971 en telt meer dan honderd medewerkers. Het is actief in onder meer industrieel schrijnwerk, schoonmaak, groenonderhoud en industriële ondersteuning.Les Dauphins maakte indruk met zijn ondernemingszin, eigen productontwikkeling en opvallende prijzenpalmares. De organisatie durft te experimenteren, risico’s te nemen en buiten de vertrouwde kaders te denken. De uitspraak die tijdens het bezoek bleef hangen, vat die aanpak mooi samen: “Pas s’ennuyer, mais créer”.
Tim Vannieuwenhuyse (algemeen directeur blikt terug:
“Les Dauphins heeft ons gecharmeerd én geïnspireerd. Wat we zagen, was een organisatie die durft: durft ondernemen, durft riskeren, durft out of the box denken.”
De commerciële slagkracht gaat er hand in hand met een duidelijke maatschappelijke opdracht en aandacht voor duurzaamheid. Voor de bezoekers is Les Dauphins een sterk voorbeeld van hoe ondernemerschap en maatwerk elkaar versterken. Het bezoek stimuleerde ook de ambitie om binnen de eigen organisaties meer ruimte te maken voor samenwerking, co-creatie en gedurfde keuzes.
De tweedaagse maakte duidelijk hoe divers de maatwerksector is. Er bestaat niet één ideaal organisatiemodel. Net daarom loont het om over de gewestgrenzen heen te kijken en ervaringen te delen.
De centrale boodschap? Maatwerkbedrijven zetten economische activiteit om in maatschappelijke meerwaarde. Niet ondanks hun sociale opdracht, maar juist dankzij de combinatie van sociaal engagement en ondernemerschap.
Met nieuwe inzichten, herkenning en inspiratie keerden de deelnemers huiswaarts. En vooral met een versterkt gevoel van trots op een sector die elke dag bewijst wat werk op maat betekent.
